ललितपुर – किरात राई समुदायको महान् सांस्कृतिक पर्व साकेला उँभौली समापन गरिएको छ । वैशाख शुक्ल पूर्णिमादेखि सुरु भएको साकेला ललितपुरको लुभुमा प्रकृतिपूजासहित समापन गरिएको हो ।
समापन कार्यक्रममा सयौँ युवायुवती मौलिक भेषभूषामा सजिएर ढोल, झ्याम्टा र चम्मरको तालमा साकेला सिली नाचेका थिए । दौरा–सुरुवाल र नेपाली टोपीमा सजिएका युवा तथा गुन्युचोली, लाछा, शिरबन्दी, चेप्टे सुन, पैसाको हारी माला र नौगेडीजस्ता गरगहनामा सजिएका युवतीहरूको बाक्लो सहभागिताले साकेला थान उत्साहमय बनेको थियो ।
किरात समुदायले उँभौलीलाई प्रकृतिपूजासँग जोडिएको पर्वका रूपमा मनाउने गरेका छन् । खेतीपाती राम्रो होस्, उन्नति र समृद्धि प्राप्त होस् भन्ने कामनासहित भूमेस्थानमा पूजा गर्ने परम्परा रहिआएको छ । वैशाख महिनादेखि मौसम तातिँदै जाँदा मानिस, चराचुरुङ्गी तथा जनावर उँभो अर्थात् माथिल्लो भूभागतर्फ सर्ने जीवनशैलीसँग यो पर्व जोडिएको विश्वास गरिन्छ ।
किरात समुदायभित्रका राई, लिम्बू, सुनुवार, याक्खालगायत जातिहरूले यो पर्वलाई आ–आफ्नो भाषा र परम्पराअनुसार फरक नामले मनाउने गरेका छन् । लिम्बू समुदायले ‘चासोक’ वा ‘यक्वा तङनाम’, सुनुवारले ‘फोलष्यादर’, बान्तावाले ‘साकेन्वा’ तथा राई समुदायले ‘साकेला’ नामले यस पर्वलाई मनाउने परम्परा छ ।
