शेन्जेन सम्मेलनमार्फत रोबोटिक्स, एआई र आईओटीमा नेपालको अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य प्रयास

सञ्जीव थापा मगर, शेन्जेन, चीन – शेन्जेनस्थित केम्पिन्स्की होटलमा सम्पन्न SSA “स्मार्ट सेन्सर एसिया • रोबोटिक्स” सम्मेलनले एसिया तथा विश्वभरका शीर्ष विज्ञ, सेन्सर निर्माता, अनुसन्धानकर्ता र रोबोटिक्स समाधान प्रदायकहरूलाई एउटै मंचमा ल्यायो। सम्मेलनले बुद्धिमान सेन्सिङ र रोबोटिक प्रविधिलाई विश्वव्यापी रूपमा प्रवर्द्धन गर्दै, क्षेत्रीय सहकार्य र औद्योगिक एकीकरणमा जोड दिएको थियो।

नेपालका प्रतिनिधिहरूको सक्रिय सहभागिता र प्रस्तुतिहरूले देशलाई एशियाली प्रविधि संवादमा मात्र होइन, व्यावहारिक नवप्रवर्तनका सम्भावनामा पनि जोड दिलाएको देखियो।

१. नेपालका लागि सम्भावित लाभ

सम्मेलनमा भएका छलफल र प्रस्तुतिहरूअनुसार, एआई, रोबोटिक्स र आईओटी प्रविधिको रणनीतिक उपयोगले नेपाललाई विभिन्न क्षेत्रमा उल्लेखनीय फाइदा दिलाउन सक्छः

सटीक कृषि : एआई–सञ्चालित ड्रोनमार्फत बाली स्वास्थ्य विश्लेषण, मल–औषधि र सिँचाइको अनुकूलन, उत्पादन वृद्धिमा योगदान।

विपद् व्यवस्थापन : रोबोटिक्स प्रयोग गरेर दुर्गम क्षेत्रमा खोज तथा उद्धार, भूकम्प र पहिरो पूर्वानुमानका लागि एआई–आधारित डेटा विश्लेषण।

स्मार्ट सिटी विकास : ट्राफिक प्रवाह व्यवस्थापन, वातावरणीय गुणस्तर निगरानी र फोहोर व्यवस्थापनमा सेन्सर र डेटा एनालिटिक्सको प्रयोग।

स्वास्थ्य सेवा पहुँच : टेलि–रोबोटिक्स र एआई–आधारित निदान प्रणालीमार्फत दुर्गम गाउँका बिरामीलाई विशेषज्ञ सेवासम्म पहुँच।

आर्थिक विविधीकरण : सफ्टवेयर, डेटा एनालिटिक्स र हार्डवेयर इन्जिनियरिङमा नयाँ रोजगारी सिर्जना, प्रतिभाशाली युवालाई देशमै राख्ने अवसर।

२. एआई बूमबाट सिकाइ र नेपालको रणनीति

विश्वव्यापी अनुभवले देखाएका पाठहरू नेपालका लागि महत्त्वपूर्ण छन्:

नैतिक एआई : विश्वमा एआई दुरुपयोगले देखाएका चुनौतीहरू नेपालले नीति, गोपनीयता र पारदर्शितामा जोड दिएर टार्न सक्छ।

शिक्षा र सीप विकास : STEM शिक्षामा लगानी, विद्यालय स्तरमै कम्प्युटेसनल सोच र एआई साक्षरता, विश्वविद्यालयमा विशेष कार्यक्रम र व्यावसायिक तालिम।

स्थानीय समाधानमा केन्द्रित एआई : नेपाली भाषा, संस्कृतिहरू र भौगोलिक विशेषताका लागि अनुकूल मोडेल विकास — जस्तै भूस्खलन पूर्वानुमान, हिमाली कृषि प्रवर्द्धन वा जलस्रोत व्यवस्थापन।

३. नेपालमा देखिएका प्रविधि प्रवृत्तिहरू

नेपालको प्रविधि परिदृश्य गतिशील बन्दै गएको छ। केही प्रमुख प्रवृत्तिहरू यसप्रकार छन्:

रोबोटिक्स र एआई इकोसिस्टम निर्माण : Robotics Association of Nepal (RAN) मार्फत प्रतियोगिता, कार्यशाला र अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिनिधित्व।

ड्रोन प्रविधिको विस्तार : कृषि, चिकित्सा वितरण, पूर्वाधार निरीक्षण र नक्साङ्कनमा प्रयोग।

स्मार्ट सिटी र आईओटी पाइलट : शहरी व्यवस्थापन र वातावरणीय निगरानीमा परीक्षण चरण।

स्टार्टअपको वृद्धि : फिनटेक, ई–कमर्स, पर्यटनलगायत क्षेत्रमा एआई–आधारित समाधान।

सरकारी पहल : राष्ट्रिय एआई नीति, डिजिटल नेपाल फ्रेमवर्क २.० र ‘आईटी दशक २०२४–२०३४’।

४. नेपाली प्रतिनिधित्वको प्रभाव

सम्मेलनमा Robotics Association of Nepal (RAN) का सदस्यहरू — मिलन तामाङ, मिनु श्रेष्ठ, मीना लामा र सञ्जीव थापा मगर — ले नेपालको प्रतिनिधित्व गरे।

विशेषगरी, मिलन तामाङले “नेपालमा रोबोटिक्स, एआई र ड्रोन इकोसिस्टम” शीर्षकमा मुख्य प्रस्तुति दिँदै नेपालको प्राविधिक परिदृश्य, चुनौती र अवसरबारे अन्तर्राष्ट्रिय दर्शकलाई जानकारी गराए। उनले स्मार्ट सिटी विकासका आधारभूत खाका र शहरी पूर्वाधारमा आईओटीको सम्भावनाबारे समेत चर्चा गरे।

शेन्जेन सम्मेलनमा नेपालको सहभागिता केवल प्रविधि ग्रहणकर्ता देशको रूपमा मात्र सीमित भएन, बरु एशियामा नवप्रवर्तन र सहकार्यको उदीयमान केन्द्र बन्ने सम्भावना देखायो।

कृषि, विपद् व्यवस्थापन, स्वास्थ्य सेवा, स्मार्ट सिटी र रोजगारी सिर्जनासम्मका क्षेत्रमा एआई, रोबोटिक्स र आईओटीको प्रयोग नेपालका लागि व्यावहारिक मात्र नभई अपरिहार्य दिशामा विकसित भइरहेको संकेत यस सम्मेलनमार्फत प्रस्ट भएको छ।

 

सिफारिस

गौरीशंकर सुपर लिग: हिमालयन, एन्जल्स र वन डे क्रिकेट एकेडेमीको जीत

गौरीशंकर सुपर लिग यू–१७ क्रिकेट प्रतियोगिता अन्तर्गत आज भएको पहिलो खेलमा मा हिमालयन स्पोर्ट्स म्यानेजमेन्टले क्रिकेट एक्सेलेन्स सेन्टर भक्तपुर लाई १८ रनले पराजित गरेको...

गौरिशंकर सुपर लिग यु-१७ क्रिकेट प्रतियोगिता सुरु

गौरिशंकर क्रिकेट एकेडेमीको आयोजनामा गौरिशंकर सुपर लिग यु-१७ क्रिकेट प्रतियोगिता सुरु भएको छ। युवा खेलाडीहरूलाई आफ्नो प्रतिभा प्रदर्शन गर्ने महत्वपूर्ण अवसर प्रदान गर्ने उद्देश्यले...

बिस्का जात्राको पूर्वसन्ध्यामा भक्तपुरमा धिमे बाजासहित नाचगान (तस्वीरहरू)

बिस्का जात्राको पूर्वसन्ध्यामा भक्तपुरमा धिमे बाजासहित नाचगानको रमाइलो माहौल देखिएको छ। जात्राको उत्साहसँगै शहरभरि जताततै धिमे बाजा बजेको सुन्न र देख्न पाइन्छ। तीमध्ये विशेषगरी...

भर्खरै

गौरिशंकर सुपर लिग यु-१७ क्रिकेट प्रतियोगिता सुरु

गौरिशंकर क्रिकेट एकेडेमीको आयोजनामा गौरिशंकर सुपर लिग यु-१७ क्रिकेट...

बिस्का जात्राको पूर्वसन्ध्यामा भक्तपुरमा धिमे बाजासहित नाचगान (तस्वीरहरू)

बिस्का जात्राको पूर्वसन्ध्यामा भक्तपुरमा धिमे बाजासहित नाचगानको रमाइलो माहौल...

राजनीतिक प्रतिशोधको निशानामा दीपक खड्का, कानुनी प्रक्रियामाथि प्रश्न

काठमाडौं — नेपाली कांग्रेसका नेता तथा पूर्व ऊर्जामन्त्री दीपक...

श्रममन्त्री साहलाई प्रधानमन्त्री बालेनले किन गरे बर्खास्त ?

प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाहले श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षामन्त्री दिपककुमार...

प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह द्वारा अधिकृत क्याडेटहरूलाई आयुक्त पद प्रदान (तस्वीरहरू)

काठमाडौं - प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह ले भक्तपुरको खरिपाटीस्थित नेपाली...

सिंहदरबारमा प्रधानमन्त्री बालेनले गरे एकैपटक १७ देशका राजदूतसँग संवाद (तस्वीरहरू)

काठमाडौँ - प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले नेपालस्थित विभिन्न देशका राजदूत...

धेरै पढिएको